Kiểm tra an toàn thực phẩm (ATTP) đột xuất là hoạt động thường xuyên của cơ quan quản lý nhằm bảo đảm chất lượng sản phẩm và bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng.
Bài viết này giúp chủ cơ sở nắm rõ những việc cần chuẩn bị trước – trong – sau kiểm tra, để tránh vi phạm và đảm bảo hoạt động kinh doanh luôn an toàn, đúng quy định.
Cơ sở pháp lý về kiểm tra an toàn thực phẩm
Các đoàn kiểm tra đột xuất dựa trên các văn bản pháp luật sau:
- Luật An toàn thực phẩm 2010
- Nghị định 15/2018/NĐ-CP (quản lý ATTP)
- Nghị định 115/2018/NĐ-CP, được sửa đổi bởi Nghị định 124/2021/NĐ-CP (xử phạt vi phạm ATTP)
- Quy định chuyên ngành của Bộ Y tế, Bộ Công Thương, Bộ NN&PTNT
Theo đó, cơ quan chức năng có quyền kiểm tra đột xuất khi:
- Có dấu hiệu vi phạm
- Có phản ánh từ người dân
- Trong các đợt cao điểm (Tết, Lễ, Tháng hành động vì ATTP…)
Ba nhóm nội dung cơ bản mà đoàn kiểm tra sẽ xem xét
Để không bị động, chủ cơ sở nên hiểu rõ 3 nhóm nội dung mà hầu hết đoàn kiểm tra đều tập trung:
1. Hồ sơ pháp lý và giấy phép liên quan
Bao gồm:
- Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh
- Giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện ATTP (nếu thuộc diện phải có)
- Giấy khám sức khỏe của chủ cơ sở và nhân viên (hiệu lực 12 tháng)
- Giấy xác nhận tập huấn kiến thức ATTP của chủ cơ sở và nhân viên trực tiếp sản xuất – kinh doanh
- Hồ sơ công bố sản phẩm / tự công bố sản phẩm (đối với các sản phẩm thuộc đối tượng phải thực hiện công bố / tự công bố)
- Hồ sơ truy xuất nguồn gốc nguyên liệu
- Hợp đồng lao động / danh sách nhân sự
2. Điều kiện cơ sở vật chất – trang thiết bị
Đoàn kiểm tra thường kiểm tra các vấn đề:
- Bố trí mặt bằng theo nguyên tắc 1 chiều
- Khu vực sản xuất sạch, không côn trùng, không ẩm mốc
- Dụng cụ tiếp xúc thực phẩm bằng inox, nhựa an toàn
- Tủ lạnh, kho bảo quản đạt nhiệt độ phù hợp
- Trang phục bảo hộ, găng tay, tạp dề cho nhân viên
- Nhà vệ sinh sạch sẽ, có xà phòng rửa tay
- Khu vực rác thải đảm bảo vệ sinh, có nắp đậy
3. Việc chấp hành quy trình sản xuất – kinh doanh
Bao gồm:
- Quy trình chế biến, vệ sinh dụng cụ
- Nhật ký vệ sinh cơ sở
- Nhật ký kiểm tra nguyên liệu
- Hồ sơ lưu mẫu (đối với cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống)
- Việc bảo quản, phân loại thực phẩm chín – sống
Chủ cơ sở cần chuẩn bị gì trước khi đoàn kiểm tra đến đột xuất?
1. Chuẩn hóa toàn bộ hồ sơ pháp lý
Chủ cơ sở nên lưu hồ sơ tại 1 nơi cố định, sắp xếp theo từng nhóm:
- Hồ sơ doanh nghiệp
- Hồ sơ ATTP (giấy phép, kiểm tra sức khỏe, đào tạo)
- Hồ sơ sản phẩm
- Hồ sơ truy xuất nguồn gốc
- Hồ sơ môi trường, PCCC (nếu có)
Mẹo thực tế:
Nên chuẩn bị bản scan và bản giấy, lưu trên máy tính và một bản tại cơ sở để dễ cung cấp khi được yêu cầu.
2. Đảm bảo nhân viên nắm rõ quy trình
- Mỗi nhân viên cần biết rõ vị trí làm việc, nhiệm vụ và quy tắc vệ sinh.
- Tuyệt đối không để nhân viên không có giấy khám sức khỏe hoặc giấy xác nhận tập huấn kiến thức ATTP trực tiếp tham gia sản xuất – kinh doanh thực phẩm.
3. Kiểm tra điều kiện cơ sở định kỳ
Chủ cơ sở cần tự kiểm tra định kỳ:
- Nhiệt độ tủ bảo quản
- Hạn sử dụng nguyên liệu
- Tình trạng tạp chất, côn trùng
- Trang phục bảo hộ của nhân viên
- Tình trạng dụng cụ và thiết bị chế biến
Lưu ý quan trọng:
Nếu phát hiện nguyên liệu hỏng hoặc vi phạm, cần xử lý ngay trước khi đoàn kiểm tra đến.
4. Chuẩn bị khu vực lưu mẫu thực phẩm (nếu có)
Đối với bếp ăn tập thể, nhà hàng, suất ăn công nghiệp:
- Mỗi món ăn phải lưu: tối thiểu 100g (đối với thức ăn đặc, rau, quả ăn ngày) hoặc 150ml (đối với thức ăn lỏng)
- Thời gian lưu mẫu tối thiểu 24 giờ
- Ghi rõ: thời gian chế biến, người lưu mẫu, món ăn
Khi đoàn kiểm tra đến – Chủ cơ sở nên làm gì?
1. Kiểm tra quyết định kiểm tra và danh tính đoàn kiểm tra
Chủ cơ sở có quyền:
- Yêu cầu xuất trình quyết định kiểm tra
- Yêu cầu thẻ công chức của từng thành viên trong đoàn
2. Phối hợp và cung cấp hồ sơ theo yêu cầu
- Cung cấp đúng, đủ hồ sơ – tránh trì hoãn
- Ghi biên bản đầy đủ, đọc kỹ nội dung trước khi ký
- Có quyền ghi ý kiến nếu không đồng ý nội dung biên bản
3. Tuyệt đối không có hành vi chống đối hoặc che giấu
Các hành vi như gây khó khăn, hủy tang vật, không hợp tác có thể bị xử phạt nặng hơn.
Sau kiểm tra – Chủ cơ sở cần lưu ý gì?
- Khắc phục các yêu cầu của đoàn kiểm tra trong thời gian quy định
- Nộp phạt (nếu có) đúng hạn để tránh tăng mức phạt
- Lưu lại biên bản kiểm tra để làm minh chứng cho các lần kiểm tra tiếp theo
- Tiếp tục duy trì tiêu chuẩn ATTP ổn định, không chỉ đối phó khi kiểm tra
Một số lỗi phổ biến khiến cơ sở bị xử phạt
- Không có Giấy chứng nhận đủ điều kiện ATTP
- Nhân viên không có khám sức khỏe, không được tập huấn kiến thức ATTP
- Không có hợp đồng mua bán hoặc hóa đơn nguồn nguyên liệu
- Vệ sinh cơ sở kém, không đạt tiêu chuẩn
- Lưu trữ thực phẩm sống – chín lẫn lộn
- Bảo quản thực phẩm không đúng nhiệt độ
Kết luận
Kiểm tra ATTP đột xuất là hoạt động bình thường và là cơ hội để doanh nghiệp nhìn lại quy trình vận hành. Chủ cơ sở chỉ cần:
- Chuẩn hóa hồ sơ
- Duy trì điều kiện vệ sinh
- Đào tạo nhân viên
- Lưu trữ đầy đủ hồ sơ nguồn gốc, chứng từ
… là hoàn toàn có thể yên tâm khi đoàn kiểm tra đến.
Nếu bạn cần hỗ trợ chuẩn bị hồ sơ pháp lý, kiểm tra điều kiện ATTP hoặc xin các giấy phép liên quan, đội ngũ tư vấn của chúng tôi luôn sẵn sàng đồng hành.
📞 Hotline: 0393 225 389
📧 Email: hotro.tuvanlicos@gmail.com
👉 Tư vấn miễn phí, tiếp nhận hồ sơ ngay trong ngày.
LiCOS – Giải pháp pháp lý trọn gói, chính xác và tối ưu cho doanh nghiệp.
